‘Ik weet hoe het voelt om daar te zijn’ – achter de schermen bij het verkennend gesprek

27 mei 2026

Drie professionals, één inwoner en anderhalf uur de tijd. Geen haast om te diagnosticeren, geen druk om meteen te verklaren of op te lossen. In een verkennend gesprek draait het om iets anders: het verhaal achter de vraag. Wat speelt er écht in iemands leven?

Aan tafel zit iemand uit de ggz, iemand uit het sociaal domein en een ervaringsdeskundige. In IJsselstein is dat regelmatig Marloes Elbertse, verbonden aan herstelacademie Enik Recovery College. Ze brengt geen protocol mee, maar haar eigen ervaring.

Van zelf vastlopen naar ervaringsdeskundigheid

“In mijn jeugd had ik last van depressies,” vertelt Marloes. “Later kreeg ik twee psychoses. Die waren zo heftig dat ik daarna mezelf echt opnieuw moest opbouwen.” Tijdens haar herstel kwam ze terecht bij Enik Recovery College in Nieuwegein. Daar vond ze herkenning, bij mensen die hetzelfde hadden meegemaakt. “Dat heeft me enorm geholpen. Ik voelde me minder alleen en kon langzaam weer uit het dal klimmen.” Wat begon als werken aan haar eigen herstel, kreeg langzaam een vervolg in het ondersteunen van anderen. Ze werd vrijwilliger, begeleidde groepen en ontdekte dat ze met haar ervaringen iets kon betekenen voor andere. “Herstel is nooit klaar,” zegt ze. “Ik leer nog steeds van anderen. Het is echt een wisselwerking.”

Niet oplossen, maar verkennen

Een verkennend gesprek duurt ongeveer anderhalf uur en gaat niet alleen over psychische klachten. Ook geldzorgen, relaties, wonen en eenzaamheid komen voorbij. Alles mag op tafel komen. “Wij zijn geen therapeuten,” zegt Marloes. “Het is niet de bedoeling om trauma’s op te lossen. We proberen samen te verkennen: wat speelt er allemaal, en waar zit misschien ruimte voor een eerste stap?” Dat vraagt soms om een andere houding dan mensen verwachten. Niet meteen invullen of adviseren, maar het gesprek open laten. “Niet te snel iets willen fixen,” zegt ze. “Maar het verhaal laten ontstaan.”

Herkenning

Wat haar rol bijzonder maakt, zit niet in methodes of theorie, maar in herkenning. “Als iemand heel diep zit en geen uitweg meer ziet, kan ik zeggen: ik weet hoe dat voelt. Ik ben daar ook geweest. Dat kwetsbare moment opent iets in het gesprek, en dan ontstaat er verbinding. Niet omdat ik iets oplos, maar omdat iemand zich gezien voelt.” En dat is volgens haar precies de kracht van ervaringsdeskundigheid. “Vastlopen kan ontzettend eenzaam voelen. En als iemand dan zegt: ik ben daar ook geweest, dan valt er iets van die eenzaamheid weg. Dat geeft hoop.”

Een klein zetje is genoeg

Niet elk gesprek leidt tot grote inzichten. Soms is het subtieler. “Zoals een inwoner die zelf al had nagedacht: dit zijn mijn problemen, (maar) en hier wil ik mee verder,” vertelt Marloes. “Dat zijn van die momenten waarop je ziet dat er iets in beweging komt.” Voor haar zit daar de kern. Niet overnemen, niet sturen, maar ruimte laten ontstaan en de regie bij de inwoner laten.Als iemand weggaat met het gevoel echt gehoord en ondersteund te zijn, en daardoor het zetje heeft gekregen om zelf verder te kunnen, dan is het gesprek wat mij betreft geslaagd.”